Er zijn heel wat redenen waarom een moeder haar melk wil afkolven, bijv :
|
je wil een voorraadje moedermelk aanleggen voor tijdens de periode dat je weer aan het werk moet. |
|
|
|
scheiding van moeder en kind vanwege ernstige prematuriteit of bij langdurige ziekenhuisopname
|
|
|
|
je moet uitzonderlijk weg en je baby kan jammer genoeg niet mee |
|
|
|
je hebt last van erge stuwing en wil de grootste druk wat wegkolven. |
|
|
|
als extra stimulans bij een verminderde melkproductie |
|
|
|
werk of studie buitenshuis |
Maar! Er zijn heel wat vrouwen die een ganse periode borstvoeding geven zonder ooit maar 1 keertje af te kolven. Het al of niet moeten afkolven van je moedermelk is dus sterk afhankelijk van jouw persoonlijke levensomstandigheden.
Het is natuurlijk nuttig om weten dat het mogelijk is om jouw melk af te kolven en te bewaren voor in het geval dat jij er niet kan zijn wanneer je baby gevoed moet worden.
Algemeen kan je twee vormen van afkolven onderscheiden :
|
Het afkolven met de hand. |
|
|
|
Het afkolven met behulp van een toestelletje.
|
Welke vorm van afkolven je ook verkiest, afkolven is een techniek die je onder de knie moet krijgen. Oefening baart kunst!
De afgekolfde moedermelk kan je prima bewaren.
Wil je weten 'hoe vaak' je moet afkolven? Lees dan wat verder.
Nuttige tips om het afkolven vlotter te laten verlopen:
|
Zorg ervoor dat je niet gestoord kan worden (briefje op de deur, telefoon van de haak) |
|
|
|
De ruimte moet comfortabel genoeg zijn (temperatuur, gemakkelijke stoel)
|
|
|
|
Ontspanning
werkt bevorderlijk (zacht muziekje, wat te drinken,...) |
|
|
|
Indien
mogelijk leg je een warme compres op de borsten (houd een washandje
onder warm water, wring wat uit en leg dit op je borst) |
| |
|
 |
Masseer je borsten voor je aan het afkolven begint (zorg voor warme handen!) : |
| |
|
Maak met je vlakke hand licht drukkende cirkelvormige bewegingen over het ganse oppervlak van je borst. Vertrek van de rand van de borst en ga richting tepel. Blijf hierbij steeds enkele seconden op eenzelfde plekje voordat je wat verder gaat. Je kan deze wijze wat vergelijken met de methode die gebruikt wordt bij zelfonderzoek van je borsten. |
| |
|
Vervolgens maak je strijkbewegingen van de rand van je borst richting tepelhof. |
| |
|
 |
Stimuleer je tepels door ze zachtjes tussen je duim en wijsvinger te rollen. |
| |
|
 |
'Schud' even met je borsten: leun voorover, neem je borsten vast en maak zachte, schuddende bewegingen. |
| |
|
 |
Een foto of wat babyspulletjes van je kleine spruit zorgen ervoor dat je gedachten bij je baby zijn... wat het toeschieten van de melk bevordert. |
| |
|
 |
Leun lichtjes voorover tijdens het kolven, zo helpt de zwaartekracht ook een 'handje' mee. |
| |
|
 |
Wanneer de melkstroom tijdens het afkolven mindert, wissel dan van borst. Dit kan je enkele keren herhalen. Masseer tussendoor |
| |
|
 |
Vaak afkolven is rendabeler dan langdurig afkolven. |
|
Het afkolven met de hand is letterlijk 'een handigheidje'. Het is trouwens een zeer nuttige techniek : altijd bij de hand, eenvoudig, goedkoop. Het vergt wel wat oefening, maar het is de moeite waard om deze techniek te leren.
Zo ga je tewerk:
|
Was je handen en zorg dat je alles bij de hand hebt : een kommetje (met voldoende grote opening, eventueel met een giet-teutje), een handdoek. |
|
|
|
Zorg ervoor dat je alle raadgevingen voor het vlotte verloop van het afkolven hebt opgevolgd!
|
|
|
|
Bereid
jouw borsten voldoende voor op het afkolven : warmtecompres én
massage |
|
|
|
Neem vervolgens je borst in je hand, de duim boven de tepel en je wijs- en middelvinger onder de tepel, zo'n 2,5 à 4cm van je tepel af. Deze afstand hoeft niet precies met de rand van je tepelhof samen te vallen. De afmeting van het tepelhof verschilt immers van vrouw tot vrouw. Op deze manier vormt je hand een "C" waarbij je vingers rusten op de plaats waar de melkkanaaltjes overgaan in de voorraadholten. |
| |
|
 |
Let op dat je niet knijpt in je borst, dit kan kneuzing van het gevoelige borstweefsel veroorzaken!

|
| |
|
 |
Nu ga je als volgt tewerk: |
| |
|
Duw je vingers richting borstkas, laat je handen echter NIET over je huid glijden en voorkom dat je je vingers spreidt. Bij grote borsten moet je eerst je borst wat optillen en daarna indrukken. |
| |
|
Rol nu je duim en vingers tegelijkertijd naar voren, waarbij je een soort schaarbeweging (net alsof je met een schaar knipt) met je vingers uitvoert. Let op dat je niet gaat trekken aan de tepel, dit kan beschadiging van het weefsel veroorzaken! |
| |
|
De voorraadholten worden leeggedrukt. Opgelet! De plaats van je vingers op je borst is niet gewijzigd, de afstand tussen vingers en tepel is nog steeds dezelfde! |
Hoe lang duurt een kolfbeurt met de hand?
Het hele gebeuren neemt zo'n 20 à 30 minuten in beslag, afhankelijk van het vlot op gang komen van de melkstroom (let op alle nuttige tips ter voorbereiding!) en de graad van de handeling onder de knie hebben. Mocht je willen kolven om je melkaanmaak op gang te brengen (bijv bij hoge prematuriteit, relactatie of bij adoptie) of te verhogen (bijv wanneer je te maken hebt met een zéér 'luie' baby waarbij je melkaanmaak in het gedrang komt) is het raadzaam volgende tijden op te volgen:
|
kolf elke
borst gedurende 5 à 7 minuten af of tot wanneer de grootste
melkstroom ten einde is |
|
|
|
|
| |
|
 |
kolf elke borst ongeveer 3 à
5 minuten af of tot wanneer de grootste melkstroom ten einde is |
| |
|
 |
masseer je borsten |
| |
|
 |
kolf nog eens elke borst 2 à
3 minuten af of tot wanneer de grootste melkstroom ten einde is |
|
Er zij heel wat verschillende soorten en merken van afkolftoestelletjes op de markt verkrijgbaar. De ene heeft een manuele bediening, de andere werkt op batterijen en nog een andere op elektriciteit (lichtnet). De keuze van afkolftoestelletje is meestal erg persoonlijk (frequentie van afkolven, plaats van afkolven, de wijze waarop je het toestel moet bedienen, prijs,...).
Maar er zijn toch enkele dingen waarop je kan letten:
|
Kan je de wijdte van de trechtermond aanpassen aan de vorm van je borst? |
|
|
|
Kan je het toestel makkelijk bedienen, heb je nog een hand 'vrij' om je borst eventueel wat te ondersteunen?
|
| |
|
 |
Zijn alle delen die in contact komen met de moedermelk steriliseerbaar? |
| |
|
 |
Is de zuigkracht goed regelbaar? |
| |
|
 |
Kan het zuigritme (eerst kort en snel, nadien krachtiger en wat langer doch nog wel 'pompend') van de baby worden nagebootst? Is dit zuigeritme makkelijk regelbaar? |
| |
|
 |
Is het reservoir waarin de melk wordt opgevangen groot genoeg en makkelijk uit te gieten (zodat er geen kostbare melk verloren gaat)? |
| |
|
 |
Zit er een duidelijke gebruiksaanwijzing bij het toestel? |
Wanneer je wil afkolven met een toestel, vergeet dat niet om vooraf je borsten voldoende voor te bereiden op het afkolven! Let erop dat je ongestoord aan de slag kan gaan en neem de 'tips om het afkolven vlotter te laten verlopen' zeker nog eens door!
Op deze wijze verloopt het afkolven met een afkolftoestel vlot:
|
Je hebt de gebruiksaanwijzing grondig doorgenomen. |
|
|
|
Je zit comfortabel, kan rustig aan de slag gaan.
|
| |
|
 |
Je hebt je borsten goed voorbereid op het afkolven. |
| |
|
 |
Maak je huid lichtjes vochtig (na een warmte compres met een vochtig, warm washandje is dit reeds ok), dat bevordert de zuigkracht. |
| |
|
 |
Leun wat voorover, zodat je tepel schuin naar beneden wijst. |
| |
|
 |
Kies een trechtermond die nauwkeurig aansluit. |
| |
|
 |
Zet de kolf zo op de borst dat de tepel precies in het midden komt. |
| |
|
 |
Zet de kolf zo op de borst dat de tepel precies in het midden komt. |
| |
|
 |
Kies bij het starten een lage zuigkracht, een hoge zuigkracht kan pijn veroorzaken en huidbeschadiging (kloven!) tot gevolg hebben. |
| |
|
 |
Begin met korte, pompende zuigbewegingen, wat het intensieven aanzuigen van de baby nabootst. |
| |
|
 |
Zodra de melk begint te lopen kan je ofwel het vacuüm in stand houden, ofwel overschakelen op een rustig, ritmisch zuigen (afhankelijk van het toestelletje). |
| |
|
 |
Neemt de melkstroom af, verbreek dan het vacuüm en wissel van borst. |
| |
|
 |
Dit wisselen van borst kan je meerdere keren doen, met tussenin massage. |
| |
|
 |
Denk erom : vaak, kort afkolven heeft meestal meer rendement dan een enkele keer langdurig afkolven! |
Afkolven mag geen pijn doen! Pijn is een alarmsignaal! Pas je zuigkracht aan en let erop dat je tepel midden in de trechter zit! |